सुर्खेतको पञ्चपुरी–३, तोक्माका २६ वर्षीय लक्ष्मण पौडेल सामाजिक अभियान, युवा नेतृत्व र सीप विकास हुँदै सरकारी सेवामा पुग्न सफल भएका छन्।

पञ्चपुरी,सुर्खेत। कमजोर आर्थिक अवस्था भएको परिवारमा जन्मिएका लक्ष्मण पौडेलको जीवनयात्रा अवसर, संघर्ष, निरन्तर मेहनत र आत्मविश्वासको प्रेरणादायी उदाहरण हो। आवाज संस्था सुर्खेतद्वारा सञ्चालित कार्यक्रममार्फत प्राप्त अवसर, सीप र प्रोत्साहनलाई आफ्नो मेहनतसँग जोड्दै उनी अहिले पशु स्वास्थ्य प्राविधिकका रूपमा सार्वजनिक सेवामा कार्यरत छन्।

पञ्चपुरी नगरपालिका–३, तोक्मा निवासी पौडेलको यात्रा बाल समूहमा आबद्ध भएर सामाजिक गतिविधिमा सहभागी हुँदै सुरु भएको थियो। बाल समूहबाट युवा नेतृत्व, उद्यमशीलता र सामाजिक सचेतनाको अभियानमा सक्रिय बनेका उनी आज सरकारी सेवामा प्रवेश गरेर आफूले सिकेको ज्ञान र सीप अरूलाई हस्तान्तरण गर्ने अवस्थामा पुगेका छन्।

बाल समूहबाट युवा नेतृत्वसम्म

पौडेल आवाज संस्थाले सञ्चालन गरेको पञ्चपुरी नगरपालिका कार्यक्रमअन्तर्गत गठित बाल समूहमा आबद्ध भएर सामाजिक गतिविधिमा सहभागी हुन थालेका थिए। पछि उनी युवा समूहमा आबद्ध भए। २०७५ सालमा ‘महिला तथा बालबालिकालाई न्यायमा पहुँच परियोजना’ अन्तर्गत गठन भएको २० सदस्यीय त्रिवेणी युवा समूहको अध्यक्षको जिम्मेवारीसमेत सम्हाले।

विभिन्न विषयमा क्षमता विकास तालिम प्राप्त गरेका उनले युवा समूह तथा सञ्जालको नेतृत्व गर्दै समुदायमा सकारात्मक परिवर्तनका लागि सक्रिय भूमिका निर्वाह गरे। बालबालिका तथा युवाका सवालमा आवाज उठाउने, सामाजिक समस्या पहिचान गर्ने र समुदायलाई सचेत बनाउने काममा प्राप्त अनुभवले उनको नेतृत्व क्षमता विकास गर्न महत्त्वपूर्ण सहयोग पुर्‍यायो।

समुदायमा सचेतना अभियान

त्रिवेणी युवा समूहको अध्यक्षका रूपमा पौडेलले बाल तथा महिला अधिकारको संरक्षण, बालविवाह, घरेलु हिंसा, बाल यौन शोषण, लागुपदार्थ दुरुपयोग, मानव बेचबिखन तथा अन्य हानिकारक प्रथाविरुद्ध समुदायमा सचेतना फैलाउने काम गरे।

त्यसैगरी, लैङ्गिक समानता, मानवअधिकार, दिगो विकास लक्ष्य र वातावरण संरक्षणका विषयमा पनि समुदायलाई सचेत गराउन सक्रिय रहे। उनले युवा दिवसजस्ता कार्यक्रम आयोजना गर्नुका साथै वृक्षारोपण अभियान सञ्चालन गरे। घरदैलो अभियानमार्फत समुदायमा सचेतना फैलाउने तथा विद्यालय, वडा कार्यालय र नगरपालिकाले आयोजना गर्ने विभिन्न कार्यक्रममा पनि उनको सक्रिय सहभागिता रह्यो।

यी गतिविधिले उनलाई सामाजिक विषयमा स्पष्ट रूपमा बोल्न, समुदायका समस्या बुझ्न र सामूहिक रूपमा समाधान खोज्न सक्षम बनायो।

सीप विकाससँगै आयआर्जनको अवसर

युवालाई सामाजिक अभियानमा मात्र सीमित नराखी आर्थिक रूपमा सक्षम बनाउने उद्देश्यले आवाज संस्थाले उद्यमशीलतामा समेत जोड दिएको थियो। सोही क्रममा पौडेल युवा उद्यमीका रूपमा छनोट भए। संस्थाको १० हजार रुपैयाँ लगानीमा उनले बोकालाई खसी पार्न आवश्यक भेटेरिनरी सामग्री र त्यससम्बन्धी सीप प्राप्त गरे।

प्राप्त सामग्री र सीपको प्रयोग गर्दै उनी किसानको घरदैलोमै पुगेर सेवा दिन थाले। यसबाट उनले आयआर्जन गर्ने अवसर पाउनुका साथै पशु स्वास्थ्यसम्बन्धी व्यावहारिक ज्ञान र अनुभव हासिल गरे।

घरको जेठो छोरा भएकाले पौडेलमाथि पारिवारिक जिम्मेवारी पनि थियो। तीन वर्षअघि बुबाको निधन भएपछि आमा र बहिनीसहित तीन सदस्यीय परिवारको जिम्मेवारी उनको काँधमा आयो। आर्थिक तथा पारिवारिक चुनौतीका बाबजुद उनले पढाइलाई प्राथमिकतामा राखे र आफ्नो लक्ष्य हासिल गर्न निरन्तर मेहनत गरिरहे।

वक्तृत्वकला प्रतियोगितामा प्रथम

पौडेलको नेतृत्व र सामाजिक सक्रियता स्थानीय समुदायमा मात्र सीमित रहेन। सन् २०१९ मा त्रिवेणी युवा समूहको प्रतिनिधित्व गर्दै उनी राष्ट्रिय युवा सम्मेलनमा सहभागी भए।

भक्तपुरको बोडेमा आयोजित ‘मेरो सपनाको देश नेपाल’ शीर्षकको वक्तृत्वकला प्रतियोगितामा कर्णाली प्रदेशको प्रतिनिधित्व गर्दै उनी प्रथम हुन सफल भए। यस उपलब्धिले उनको आत्मविश्वास बढाउनुका साथै युवाका विचार र आवाजलाई राष्ट्रिय मञ्चमा प्रस्तुत गर्ने अवसर प्रदान गर्‍यो।

बाल समूह र युवा समूहमा सिकेका सीप, सामाजिक गतिविधिमा प्राप्त अनुभव तथा वक्तृत्वकलाबाट बढेको आत्मविश्वासले उनलाई भविष्यको लक्ष्य हासिल गर्न थप प्रेरित गर्‍यो।

निरन्तर मेहनतको परिणाम: सरकारी सेवामा प्रवेश

सामाजिक अभियानमा प्राप्त अनुभव र अध्ययनप्रतिको निरन्तरतासँगै पौडेलले लोकसेवा आयोगको तयारी गरे। पशु स्वास्थ्य क्षेत्रमा हासिल गरेको व्यावहारिक अनुभव र निरन्तर मेहनतका आधारमा उनी लोकसेवा आयोगबाट सहायक पाँचौँ तहमा सिफारिस हुन सफल भए।

२०८० साल जेठ १ गते कर्णाली प्रदेश लोकसेवा आयोगबाट सिफारिस भएका पौडेलले जेठ २ गते मुगुको सोरु गाउँपालिकामा नियुक्ति पाएर सरकारी सेवा सुरु गरे। त्यसपछि २०८१ साल माघ २७ गते आफ्नै स्थानीय तह पञ्चपुरी नगरपालिकामा सरुवा भए। हाल उनी पञ्चपुरी नगरपालिकामा पशु स्वास्थ्य प्राविधिकका रूपमा कार्यरत छन्।

उनको यो सफलता व्यक्तिगत उपलब्धिमा मात्र सीमित छैन। यसले उचित अवसर, सीप, मार्गदर्शन र निरन्तर मेहनतले युवालाई आफ्नो लक्ष्य हासिल गर्न कसरी सहयोग पुर्‍याउँछ भन्ने देखाउँछ।

सहयोग लिनेबाट सीप सिकाउनेसम्म

कुनै समय संस्थाको सहयोगबाट सीप र सामग्री प्राप्त गरेका पौडेल अहिले आफूले सिकेको ज्ञान र अनुभव अरूलाई हस्तान्तरण गर्ने भूमिकामा पुगेका छन्।

आवाज संस्थाद्वारा सञ्चालित कार्यक्रमअन्तर्गत आयोजित तीनदिने ‘बाख्रापालन व्यावसायिक सीप विकास तालिम’ मा उनी पशु स्वास्थ्य प्राविधिक तथा प्रशिक्षकका रूपमा सहभागी भए। आफूले प्राप्त गरेको ज्ञान र अनुभव अन्य युवासँग बाँड्न पाउँदा खुसी लागेको उनी बताउँछन्।

यो परिवर्तनले पौडेलको यात्रामा सीप विकास र आत्मनिर्भरतासँगै अरूलाई सक्षम बनाउने भावना पनि जोडिएको देखाउँछ। कुनै समय अवसर र सहयोग प्राप्त गरेका उनी अहिले अरूलाई सीप सिकाउँदै समुदायको विकासमा योगदान पुर्‍याइरहेका छन्।

युवाको क्षमता विकासमा आवाज संस्थाको भूमिका

लक्ष्मण पौडेलको यात्रामा आवाज संस्थाद्वारा सञ्चालित कार्यक्रम, कर्मचारीको समन्वय, सहकार्य, उत्प्रेरणा र सहजीकरणले महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ। बाल समूह तथा युवा समूहका गतिविधिमार्फत उनले नेतृत्व विकास, सामाजिक सचेतना, सीप अभिवृद्धि र भविष्यको योजना निर्माण गर्ने अवसर पाए।

पञ्चपुरी नगरपालिकामा सञ्चालित परियोजनाले बालबालिकाको क्षमता विकास, भविष्यको योजना निर्माण र लक्ष्य निर्धारणसम्बन्धी तालिम उपलब्ध गराएको थियो। उपलब्ध विवरणअनुसार, यस कार्यक्रमसँग जोडिएका बाल समूहका २४ जना बालबालिका सरकारी सेवामा प्रवेश गरिसकेका छन्।

यो उपलब्धिले बालबालिका तथा युवामा समयमै लगानी गर्दा उनीहरूको जीवन, परिवार र समुदायमा दीर्घकालीन सकारात्मक परिवर्तन ल्याउन सकिने सम्भावना देखाउँछ।

लक्ष्मण पौडेलको सन्देश

पौडेल भन्छन्, “युवा अवस्थामा सही अवसर र मार्गदर्शन पायो भने आफ्नो जीवन परिवर्तन गर्न सकिन्छ। आवाज संस्थासँग जोडिएपछि मैले सामाजिक विषयमा बोल्ने, नेतृत्व गर्ने, सीप सिक्ने र आयआर्जन गर्ने अवसर पाएँ। संस्थाको सहयोग र आफ्नै मेहनतले आज सरकारी सेवामा पुग्न सफल भएको छु। अहिले आफूले सिकेको ज्ञान र सीप अरू युवालाई बाँड्न पाउँदा अझ खुसी लाग्छ।”

अवसर, मेहनत र आत्मविश्वासको उदाहरण

लक्ष्मण पौडेलको जीवनयात्राले बाल समूहमा सहभागिताबाट सुरु भएको सानो प्रयासले पनि ठूलो परिवर्तनको आधार तयार गर्न सक्छ भन्ने सन्देश दिन्छ। सामाजिक सचेतना अभियान, नेतृत्व विकास, उद्यमशीलताको अनुभव र अध्ययनप्रतिको निरन्तरताले उनलाई सरकारी सेवासम्म पुर्‍याएको छ।

उनको कथा युवालाई सही अवसर र मार्गदर्शन उपलब्ध गराउनुको महत्त्व दर्शाउने प्रेरणादायी उदाहरण हो। उपयुक्त अवसर, आवश्यक सीप, निरन्तर मेहनत र आत्मविश्वास पाए बालबालिका तथा युवाले आफ्नो जीवन परिवर्तन गर्नुका साथै परिवार र समुदायको विकासमा समेत योगदान दिन सक्छन्।